ဝက်ဘ်စာပေ
Beta စာဖတ်သူ (beta reader)
ထုတ်ဝေခင်း မလုပ်ရသေးတဲ့ လက်ရာတစ်ခုကို စမ်းသပ် ဖတ်ပြီး သာမန် စာဖတ်သူရဲ့ ရှုထောင့်ကနေ စာရေးဆရာကို တုံ့ပြန်ချက် ပေးတဲ့ သူပါ။
Beta စာဖတ်သူ (beta reader) ဆိုတာ "ထုတ်ဝေခင်း မလုပ်ရသေးတဲ့ စာရေးမှု လက်ရာ တစ်ခု (များသောအားဖြင့် စာပေ) ကို ဖတ်ပြီး စာရေးဆရာကို တုံ့ပြန်ချက် ပေးတဲ့ စမ်းသပ် စာဖတ်သူ" ပါ၊ သာမန် စာဖတ်သူ တစ်ယောက်ရဲ့ ရှုထောင့်ကနေ ပေးတယ်။ ဒီနာမည်ကို ဆော့ဖ်ဝဲလ် လောကကနေ ယူထားတာပါ၊ အဲ့ဒီလောကမှာ beta စမ်းသပ်သူတွေက ထုတ်ဝေခင်း မလုပ်ရသေးတဲ့ ထုတ်ကုန် တစ်ခုကို ပြဿနာတွေ ရှာဖို့ စမ်းသပ်ကြတယ်။ Beta တွေက ဇာတ်ကွက်၊ အရှိန်နဲ့ တစ်သမတ်တည်းရှိမှုတွေပေါ် မှတ်ချက် ပေးကြပြီး၊ လက်ရာက ရည်မှန်းထားတဲ့ ပရိသတ်ပေါ် ရည်မှန်းထားတဲ့ သက်ရောက်မှုကို အမှန်တကယ် ရရှိလားမလားဆိုတာ စစ်ဆေးပေးတဲ့ ဆွေးနွေးဖက်လည်း ဖြစ်တယ်။
ဒီအခန်းကြီးက သူ့အိမ်နီးချင်းတွေနဲ့ ထပ်နေတယ်: alpha စာဖတ်သူက မတည်းဖြတ်ရသေးတဲ့ မူကြမ်းကို ဖတ်တယ်၊ စာလုံးပေါင်း တည်းဖြတ်သူ (proofreader) ကတော့ စကားပုံနဲ့ စာလုံးပေါင်း အထူးပြု ငွေခံ ပရော်ဖက်ရှင်နယ်ပါ၊ ဝေဖန် ဖက် (critique partner) ကတော့ စာရေးဆရာရဲ့ ရှုထောင့်ကနေ ဖတ်တဲ့ လေ့ကျင့်ထားတဲ့ ရေးသူ တစ်ယောက်ပါ၊ beta ကတော့ ပုံမှန် စာဖတ်သူတစ်ယောက်လို ဖတ်တယ်။ ဝက်ဘ်ဇာတ်လမ်းတွဲ ရေးသူတွေအတွက် beta ဖတ်ခြင်းက အခန်းတစ်ခုက ကြိုဖတ် အခန်းတွဲထဲ ဝင်ရဖို့ နောက်ဆုံး စစ်ဆေးခြင်းပါ၊ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ထုတ်ဝေပြီးတဲ့ အခန်းတွေကို နောက်ပိုင်း တိတ်တဆိတ် ပြင်ဆင်လို့ မရတော့လို့ပါ။