အမျိုးအစား
ရဲလုပ်ငန်းစဉ်
ရဲတွေနဲ့ တရားစွဲဆိုရေး အေဂျင်စီတွေက တကယ့်ကို ဘယ်လို စုံစမ်းစစ်ဆေးလဲဆိုတာ မှန်ကန်စွာ ဖော်ပြတဲ့ စုံစမ်းဇာတ်လမ်း စာပေ၊ အလုပ်အကိုင်အရ တာဝန်ရှိသူတွေက ဇာတ်ကောင် အဓိကတွေ။
ရဲလုပ်ငန်းစဉ် (police procedural) ကတော့ ဇာတ်လမ်းတွဲပုံစံ ပြဇာတ်နဲ့ စုံစမ်းဇာတ်လမ်း စာပေရဲ့ ကိုင်းခွဲတစ်ခုဖြစ်ပြီး ဇာတ်ကောင် အဓိကတွေအဖြစ် ရဲအရာရှိတွေ၊ ရဲ စုံစမ်းသူတွေ (သို့) တရားစွဲဆိုရေး အေဂျင်စီတွေရဲ့ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှု လုပ်ငန်းစဉ်ကို မှန်ကန်စွာ ဖော်ပြပေးတဲ့အချက်ကို အဓိက ထားတယ်။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အထောက်အထား စစ်ဆေးခြင်း (forensics)၊ လူသေခန္ဓာ စစ်ဆေးခြင်း၊ အထောက်အထား စုဆောင်းခြင်း၊ ရှာဖွေခွင့် အမိန့်တွေ၊ စစ်ဆေးမေးမြန်းခြင်းနဲ့ ဥပဒေရေးရာ ကန့်သတ်ချက်တွေကို လိုက်နာခြင်းတွေက သူ့ရဲ့ အရိုးဘောင်တွေပါ၊ ဇာတ်လမ်းကလည်း "ဘယ်သူ လုပ်လဲ" ရှာတဲ့ ပုံစံ (သို့) အပြစ်ရှိသူကို အစောပိုင်းကတည်းက ဖော်ပြထားတဲ့ ပြောင်းပြန် စုံစမ်းဇာတ်လမ်း ဖြစ်နိုင်တယ်။ Simenon ရဲ့ Maigret ဝတ္ထုတွေနဲ့ Ed McBain ရဲ့ 87th Precinct စာအုပ်တွဲကတော့ ဒီပုံစံကို ချုံကိုင်ထားကြတဲ့ လက်ရာတွေပါ။
လုပ်ငန်းစဉ်ကတော့ ဒီအမျိုးအစားရဲ့ ကတိပါ: စာဖတ်သူတွေက စာရွက်စာတမ်းတွေ မှန်ကန်နေဖို့ကို မျှော်လင့်ထားလို့ ကိစ္စဖိုင်၊ ဘယ်သူက ဘာသိလဲနဲ့ ဘယ်အထောက်အထား ဘယ်လောက် ရှိလဲဆိုတာက ဇာတ်လမ်းတွဲတစ်ခုရဲ့ အသိအကြောင်း လိုက်ကြည့်ခြင်း အခြေခံ အရိုးချေား ဖြစ်သွားတယ်။ နွေးထွေး စုံစမ်းဇာတ်လမ်းရဲ့ အလုပ်အကိုင် မဟုတ်တဲ့ စုံစမ်းသူနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ခြင်းကတော့ ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ်ကို ဒီခုံးပေါ်မှာ ဘယ်နေရာမှာ တင်မလဲဆိုတာ သိရအောင် လုပ်ပေးတဲ့ အရှင်းဆုံး နည်းလမ်းပါ။