ประเภท
การเดินทางข้ามเวลาในนิยาย (time travel in fiction)
ธีมที่พบบ่อยของนิยายเชิงคาดการณ์ตั้งแต่ปลายคริสต์ศตวรรษที่ 19: การเดินทางสู่อดีตหรืออนาคต และผลลัพธ์ของมัน
การเดินทางข้ามเวลาเป็นธีมหรือทรอปที่พบบ่อยของนิยายวิทยาศาสตร์และนิยายเชิงคาดการณ์ โดยเฉพาะตั้งแต่ปลายคริสต์ศตวรรษที่ 19 วงการบางครั้งเรียกงานแนวนี้ว่า time-travel fiction หรือ chrono fiction The Time Machine (1895) ของเอช. จี. เวลส์ทำให้การเดินทางข้ามเวลาด้วยเครื่องจักรเป็นที่แพร่หลาย และเรื่องเล่ามักสำรวจผลลัพธ์ของการเปลี่ยนอดีตหรืออนาคต หรือของความล้มเหลวในการเปลี่ยนมัน กลไกมาตรฐานได้แก่ time slip ประตูมิติ สารจากอนาคต การหยั่งรู้ล่วงหน้า และวงวนเวลา ธีมมาตรฐานได้แก่ พาราด็อกซ์คุณปู่ (the grandfather paradox) ปรากฏการณ์ผีเสื้อ (the butterfly effect) และประวัติศาสตร์ทางเลือก
การเดินทางข้ามเวลาคือฉากที่หิวความต่อเนื่องที่สุดในวงการนิยาย: ทุกการเดินทางเขียนใหม่ว่าตัวละครแต่ละตัวจะรู้อะไรได้ ซีเรียลข้ามเวลาที่ยาวพึ่งการติดตามเส้นเวลาอย่างหนัก และการเปลี่ยนแปลงภายในเรื่องต้องจัดการอย่างตั้งใจ มิฉะนั้นพล็อตจะพังทลายเข้าสู่ปัญหาretconจากด้านใน