ဇာတ်ကောင် ဒဏ်ရာနဲ့ အခြေအနေ ဇာတ်လမ်းညီညွတ်မှု

သူမရဲ့ လက်တောင်က အခန်း ၁၂ မှာ တံခါးပေါက်ကို ထိန်းရင်း ကျိုးခဲ့တယ်။ အခန်း ၁၄ မှာ သူမက ဝန်းရံတိုက်ခိုက်ရေး လှေကားကို တက်တယ်၊ ဒါပြီး အခန်းအောက်မှာ ပထမ မှတ်ချက်က "လက်တောင်ကော?" ဆိုတာ တစ်ခုတည်းပဲ ဖြစ်နေတယ်။ ဒဏ်ရာတွေ၊ ရောဂါတွေ၊ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှု၊ ပျက်သွားတဲ့ ကိရိယာ၊ ကုန်သွားတဲ့ ငွေ: စာဖတ်သူတွေက ဇာတ်ကောင်ရဲ့ အခြေအနေကို စာရေးဆရာတွေကို မြင်အောင် မကြာခဏ အံ့သြစရာကောင်းတဲ့ ၀ ကြံ့ခိုင်မှုနဲ့ လိုက်မှတ်ကြတယ်၊ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ စာဖတ်သူရဲ့ တစ်ခုတည်းသော အလုပ်က မှတ်ထားဖို့ပါ၊ စာရေးဆရာရဲ့ အလုပ်ကတော့ ဖန်တီးဖို့ပါ၊ ဖန်တီးခြင်းက မှတ်မိခြင်းကို တွန်းထုတ်လိုက်တယ်။

အခြေအနေ ဇာတ်လမ်းညီညွတ်မှု (state continuity) ကတော့ ဇာတ်လမ်း ရွှေ့လျားသွားတုန်း ဇာတ်ကောင်တစ်ယောက်ချင်းစီရဲ့ ကိုယ်ခန္ဓာနဲ့ စုံထားတဲ့ ပစ္စည်းတွေရဲ့ အခြေအနေကို မှတ်တမ်းတင်တဲ့ အလေ့အကျင့်ပါ၊ ဒါဆို "အခန်း ၂၀ မှာ သူမရဲ့ အခြေအနေက ဘာလဲ" ဆိုတာ ခန့်မှန်းချက် မဟုတ်ဘဲ ရှာဖွေဖွင့်ကြည့်ရုံ ဖြစ်နေတယ်။ ဒါမရှိတာက ဇာတ်လမ်းညီညွတ်မှု အမှားရဲ့ စံနှုန်းပုံစံပါ၊ Wikipedia က ဒါကို "ဇာတ်လမ်းရဲ့ ဇာတ်ကြောင်းက ထူထောင်ထားတဲ့ ယုတ္တိ စီးဆင်းမှုနဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်နေတဲ့ ဇာတ်အကြောင်းထဲက မညီမှုတစ်ခု" လို့ သတ်မှတ်တယ်: ဘယ်တုန်းကမှ ပျောက်ကင်းခြင်း မရှိခဲ့တဲ့ ပျောက်သွားတဲ့ အနာတရ၊ သူ့ဘာသာ ပြန်ပုံဖော်သွားတဲ့ ဓား၊ ဇာတ်ခန်း ပြောင်းသွားတာနဲ့ ပြတ်သွားတဲ့ အဖျား။

အခြေအနေ စာရင်းစာအုပ်

ဇာတ်ကောင်တစ်ယောက်ချင်းစီအတွက်၊ ရက်စွဲထိုးသင့်တဲ့ အခြေအနေတွေ:

• ကျန်းမာရေး အခြေအနေ: ဖြစ်ခဲ့တဲ့ အခန်း၊ ပြင်းထန်မှုနဲ့ မျှော်မှန်းရတဲ့ သွားရောက်လမ်းကြောင်းတွေနဲ့အတူ ဒဏ်ရာတွေနဲ့ ရောဂါတွေ။
• ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှု: ဆာလောင်မှု၊ အိပ်ပျော်မရမှု၊ ကြာရှည် မြင်းစီးရမှု။ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုက စာရေးဆရာတွေ ပထမဆုံး မေ့တတ်တဲ့ အခြေအနေပါ၊ အိပ်ပျော်မိမိုနှစ်ပတ် နောက်ပိုင်း တိုက်ပွဲက စာသားမှာ ပါမပါ ဘာမှမှုမရဘဲ မတူတဲ့ ဇာတ်ခန်းတစ်ခုပါ။
• ကိရိယာတွေ: ပျက်စေ၊ ကုန်စေ၊ ပျောက်စေ လို့ရတဲ့ သူမ သယ်ဆောင်ထားတာတွေ။ လက်နက်တွေ၊ အမှတ်တရ ပစ္စည်းတွေ၊ စာတွေ၊ ငွေတွေ။ ပျောက်သွားတာကို သုံးမိတာက item drift (ပစ္စည်း အလွန်အကျွံ ရွှေ့သွားမှု) ပါ၊ သူ့ကိုယ်ပိုင် ဇာတ်လမ်းညီညွတ်မှု အမှားတစ်ခုပါ (ဇာတ်လမ်းညီညွတ်မှု အမှား ခုနစ်မျိုး ကို ကြည့်ပါ)။
• စိတ်ခံစားချက် အခြေအနေ: နောက်ဆုံး အခန်းရဲ့ ဖြစ်ရပ်တွေ နောက်မှာ သူမ ဘယ်နေရာမှာ ရှိနေလဲ။ ကြောက်စိတ်နဲ့ ဝမ်းနည်းစိတ်က ဆုံးဖြတ်ချက်တွေကို ပြောင်းတယ်၊ လိုက်မှတ်ထားခြင်း မရှိဘဲ နောက် အခန်းမှာ ပြန်ပုံသေသွားတဲ့ ဝမ်းနည်းစိတ်က တကယ့်အတွက် မမှန်ဘူးလို့ ဖတ်ရတယ်။

စည်းမျဉ်းတွေက အခန်းတွေအကြား ဇာတ်ကောင် အခြေအနေ လိုက်ကြည့်ခြင်း ကနေ လာတာတွေပါ: ပြောင်းလဲမှုတိုင်းကို ရက်စွဲထိုးပါ၊ သမိုင်းကို ထိန်းပါ၊ သူ့ကို သတ်မှတ်ပေးတဲ့ ဇာတ်ခန်းကို မှတ်ပါ။ ဒီလမ်းညွှန်ရဲ့ ကျန်အပိုင်းက ခန္ဓာကိုယ်နဲ့ ကိရိယာတွေနဲ့ သီးသန့် ဆိုင်တဲ့ ကွက်လပ်တွေအကြောင်းပါ: ဒဏ်ရာတစ်ခုရဲ့ သွားရောက်လမ်းကြောင်းနဲ့ ပျောက်ကင်းမှုရဲ့ နှောင့်နှေးကြောင်း။

ဒဏ်ရာဆိုတာ ကတိတစ်ခုပါ

ဒဏ်ရာတစ်ခုက စာမျက်နှာပေါ် ရောက်တဲ့ ခဏကနေ သူက ချထားချက် (setup) ပါ၊ ချထားချက်တွေက ဆုပေးချက်တွေ တောင်းတယ်။ ဒီသဘောကတော့ Chekhov ရဲ့ သဘောပါ။ Chekhov က ၁၈၈၉ ခုနှစ် စာတစ်စောင်မှာ ဒီလို ရေးခဲ့တယ်: "ပစ်မယ့် မဟုတ်ရင် သေနတ် ပြည့်တဲ့ အနေအထားနဲ့ စင်ပေါ် ဘယ်တုန်းကမှ မတင်ရဘူး။" ကျိုးထားတဲ့ လက်တောင်က ပြည့်နေတဲ့ သေနတ်ပါ။ ပျောက်ကင်းသွားတဲ့အထိ ဇာတ်ခန်းတွေကို ကန့်သတ်ရင်၊ ကန့်သတ်ချက်က ဒဏ်ရာ ပြောတဲ့ ဇာတ်လမ်းပါ၊ ဒါမှမဟုတ် ဒါက ဇာတ်တင်ခင်း အလှဆင်ခြင်းသက်သက်ဖြစ်ပြီး၊ စာဖတ်သူတွေက အခန်း နှစ်ဆယ် လိုက်မှတ်ခဲ့တဲ့ ဇာတ်တင်ခင်း အလှဆင်ခြင်းက ယုံကြည်မှုကို ကုန်စေတယ်။

ဒါကြောင့်လည်း ဒဏ်ရာတွေက အခြေအနေ တစ်ခုထက် သွားရောက်လမ်းကြောင်းတစ်ခု လိုတယ်: စတင်ခြင်း၊ အဆိုးဆုံးအချိန်၊ တိုးတက်လာခြင်း၊ ပျောက်ကင်းသွားခြင်း (သို့) အမြဲတမ်း ဖြစ်သွားခြင်း။ အဆင့်တိုင်းက အချက်အလက်ပါ။ တက်ရတဲ့ ဇာတ်ခန်းက ပထမပတ်မှာ မဖြစ်နိုင်ဘူး၊ တတိယပတ်မှာ အလွန်စိတ်ကူးယဉ်၊ ဒုတိယလမှာ အဆင်ပြေတယ်၊ မတူတဲ့ အဆင့်နဲ့ တူတဲ့ ဇာတ်ခန်းက မတူတဲ့ ဇာတ်ခန်းပါ။

ပျောက်ကင်းမှုရဲ့ နှောင့်နှေးကြောင်း၊ အထူးသဖြင့် ဇာတ်လမ်းတွဲတွေမှာ

ပျက်စီးမှု ပုံစံမှာ အတတ်ပညာ ဆွေးနွေးချက်တွေထဲ နာမည်ရှိတယ်။ Descriptionary အတတ်ပညာ ဘလော့ဂ်ပေါ်မှာ Shonna White က "အဆင်ပြေတဲ့ ပျောက်ကင်းမှု အချိန်ဇယား" ကို ထောက်ပြခဲ့တယ်၊ ဒါက ဒဏ်ရာတွေက ဇာတ်ကြောင်း လိုချင်တဲ့ အချိန်အတိအကျမှာ ပျောက်ကင်းသွားတာပါ: အဆင်ပြေစွာ လက်ခံရရင် ယုံကြည်မှုကို ဖိစီးတယ်၊ ဒဏ်ရာ သက်ရောက်မှုတွေကို လက်ခံရင် တင်းကျပ်မှုကို တဖြည်းဖြည်း ယိုစိမ့်စေတယ်၊ စာဖတ်သူတွေက "ဒါတွေ ဒီလို ဘယ်လို ရှင်သန်ကြမလဲ?" ကနေ "ဘာကြောင့် စိတ်ဝင်စားရမလဲ?" ဆိုတာထိ ရွှေ့သွားကြတယ်။ သူမရဲ့ အကြံပြုချက်ကတော့ ပြောင်းပြန်ဖြစ်တယ်: ပြန်ဖြေရှင်းမှုကို ဇာတ်ကြောင်းထဲ တည်ဆောက်ပါ၊ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ "ကန့်သတ်ချက်တွေက တင်းကျပ်မှုကို ဖန်တီးတယ်"၊ တကယ့် အတားအဆီးတစ်ခုကို အောင်မြင်စွာ ကျော်လှန်တာက အလုပ်ရလို့ ခံစားရတယ်။ လက်တွေ့ဘက် ပြန်ဆိုရရင်:

1. ဒဏ်ရာ ဇာတ်ခန်းမှာတင် လမ်းကြောင်းကို သေချာပါ။ လက်တွေ့ကျတဲ့ အချိန်ကာလကို ဆုံးဖြတ်ပြီး အဲ့ဒီထဲမှာ ရေးပါ၊ စာရေးဆရာတွေအတွက် ပျောက်ကင်းမှု အချိန်ဇယား အကြံပြုချက်တွေအရ မျက်နှာပြင်နည်း အနာတွေက ရက်ပိုင်း၊ နက်ရှိုင်းတဲ့ ကွားရက်တွေက လေးကနေ ရှစ်ပတ်၊ အကြီးမားဆုံး အကြောထိုးဒဏ်ရာတွေက ရှစ်ကနေ ဆယ့်နှစ်ပတ် (Rebecca Shedd ရဲ့ စာရေးဆရာတွေအတွက် ပျောက်ကင်းမှု အချိန်ဇယား လမ်းညွှန်)။ ဇာတ်ကြောင်းက ပိုမြန်ချင်ရင် အမြန်ကို စာမျက်နှာပေါ်မှာ ဝယ်ပါ: ဆေးသမားတစ်ယောက်၊ တစ်ခုခုရဲ့ တန်ဖိုး၊ အမြဲတမ်း ကုန်ကျစရိတ်။
2. ဒဏ်ရာက စာပိုဒ်တွေထက် ဇာတ်ခန်းတွေကို ကုန်စေပါ။ အရေးကြီးတဲ့ ဇာတ်ခန်းတိုင်းမှာ အသိအမှတ်ပြုချက် တစ်ခုက စာမျက်နှာတစ်ရွက်လျှင် သတိပေးချက်တစ်ခုထက် ပိုကောင်းတယ်။
3. တိုးပါ။ ဇာတ်လမ်းနောက်ပိုင်း ဒဏ်ရာတွေက အရင်ပိုင်းတွေထက် ပိုဆိုးသင့်တယ်၊ အခန်း ၁ နဲ့ အခန်း ၂၀၀ နှစ်ခုလုံးမှာ လက်တောင်နာတာနဲ့ နှစ်ရက် ပျောက်ကင်းမှု ပါရင် ခန္ဓာကိုယ်ဆိုင်ရာ အန္တရာယ်တွေက ပြားသွားပြီ။
4. သတ်မှတ်ထားတဲ့ ဒဏ်ရာတွေကို အသုံးချပါ။ အဆိုးရွားဆုံး အချိန်မှာ အနာတရအဟောင်း ပြန်ပြတာက ရှည်လျားတဲ့ စာပေမှာ အလွယ်ကူဆုံး ဆုပေးချက်တွေထဲက တစ်ခုပါ၊ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ စာဖတ်သူက ဒီသေနတ်ကို သင်နဲ့အတူ ပြည့်ထားခဲ့ပြီး မှတ်မိနေလို့ပါ။

ဇာတ်လမ်းတွဲတွေမှာ ထပ်ဆောင်း ခက်ခဲမှု တစ်ခု ရှိတယ်: အခန်းအချိန်နဲ့ ဇာတ်လမ်းအချိန်က ခွဲသွားတယ်၊ စာဖတ်သူတွေက ဒီကွာဟချက်ကို တကယ့်အချိန်အတိုင်း ခံစားရတယ်။ ဇာတ်လမ်းအချိန် တစ်လစာ ကြာတဲ့ ပျောက်ကင်းမှု ဇာတ်အဝိုင်းက ထုတ်ဝေမှု လေးလ ကြာနိုင်တယ်၊ ဇာတ်ကောင်တွေအတွက် မကြာမီတင် ဖြစ်နေသလို ခံစားရတဲ့ ဒဏ်ရာက ပရိသတ်အတွက် ရှေးရှေးက သမိုင်းကြောင်းလို ဖတ်ရတယ်၊ မှတ်ချက်အပိုင်းတွေကလည်း ဒီအတိုင်းပဲ သဘောထားကြမယ်။ အခြေအနေတွေကို ထုတ်ဝေမှု အစဉ်အလိုက် မဟုတ်ဘဲ ဇာတ်လမ်းအချိန်နဲ့ ရက်စွဲထိုးတာက စာရင်းစာအုပ်ကို မှန်ကန်စေတဲ့ နည်းလမ်းပါ (အမြင်ထောင့်များနဲ့ အတိတ်ပြန်ခန်းတွေအကြား အချိန်ကြောင်း ကို ကြည့်ပါ)။

ဒဏ်ရာရဲ့ အပြင်ဘက်

တစ်ခုတည်းသော စည်းမျဉ်းလုပ်ငန်းက တိတ်ဆိတ်တဲ့ အခြေအနေတွေကိုပါ လွှမ်းခြုံတယ်။ ရောဂါက လမ်းကြောင်းရှိတယ်: အဖျားတွေ ပျက်ကုန်တယ်၊ ချောင်းဆိုးတွေ ကြာရှည်ဆက်နေတယ်၊ ဦးနှောက်တွင်း ရှုံ့သွားမှုတွေက သူ့ဇာတ်ခန်း ဖြစ်ပြီး နောက်မှာတောင် ခေါင်းတုံးကိုက်ခြင်းနဲ့ စိတ်ဝေါင်းမှုတွေ ချန်ခဲ့တတ်တယ်။ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုက စုဆောင်းလာပြီး ဘယ်နေရာမှာမဆို ဖြစ်ရမယ့် အနားယူခြင်းနဲ့ လျှော့ပေးရတယ်။ ငွေကလည်း အခြေအနေပါ: အခန်း ၉ မှာ နောက်ဆုံး ဒင်္ဂါး ကုန်သွားတဲ့ ဇာတ်ကောင်က ဝင်ငွေ ဖြစ်ရပ်တစ်ခု မရှိဘဲ အခန်း ၁၀ မှာ ခရီးသွားလမ်းကြောင်း ဝယ်လို့ မရဘူး။ ဒါ့အပြင် စာအုပ်တွေအကြားမှာလည်း အခြေအနေက လက်ဆောင်ပေးခြင်းပါ: စာအုပ် နှစ်အုပ်မှ ယူဆောင်ထွက်လာတဲ့ ဒဏ်ရာက စာအုပ် သုံးရဲ့ ဖွင့်ပွဲ အခြေအနေပါ၊ ဒါက စာအုပ်တွဲအဆင့် မှတ်တမ်းတစ်ခု အရေးကြီးရတဲ့ အကြောင်းရင်းတွေထဲက တစ်ခုပါ (စာအုပ်တွဲ မှတ်တမ်းကျမ်းနဲ့ စာအုပ် မှတ်တမ်းကျမ်း ကို ကြည့်ပါ)။

အားလုံးကို တစ်စုတစ်ဝေးထားတဲ့ အလေ့အကျင့်ကတော့: အခန်း နယ်နိမိတ်မှာ စာရင်းစာအုပ်ကို ပြင်ဆင်ပြီး၊ လှုပ်ရှားမှု ဇာတ်ခန်း တစ်ခုခုရဲ့ အရင်မှာ အခန်းထဲက လူတိုင်းရဲ့ ကျန်းမာရေး အခြေအနေနဲ့ ကိရိယာတွေကို စစ်ပါ။ စစ်ဆေးတဲ့ သုံးဆယ်စက္ကန့်က ဇာတ်လမ်းတွဲ ရေးသူတွေက အခြားနည်းနဲ့ မရနိုင်တဲ့ အရာကို ဝယ်ပေးတယ်: တစ်ပတ်လျှင်၊ အများသုံး ရှေ့မှာ မှန်နေခြင်းပါ။

Kanonara က ဒီကိစ္စကို ဘယ်လို ကိုင်တွဲလဲ

ကျန်းမာရေး အခြေအနေ၊ တည်နေရာ၊ သယ်ဆောင်ထားတဲ့ ပစ္စည်းစာရင်းနဲ့ အလားတူ အခြေအနေတွေက Kanonara မှာ သမိုင်းအပြည့်ပါတဲ့ ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ မှတ်တမ်းတွေပါ၊ ဒါကြောင့် "အခန်း ၂၀ မတိုင်ခင် သူမ ဒဏ်ရာ ရခဲ့လား" ဆိုတာ တူးဖော်စူးစမ်းစရာ မလိုဘဲ အဖြေ ရှိတယ်။ အခန်းတစ်ခုကို သုံးသပ်တဲ့အခါ တွေ့ရှိခံရတဲ့ အခြေအနေ ပြောင်းလဲမှုတွေက သူတို့ရဲ့ အထောက်အထားနဲ့အတူ အကြံပြုချက်တွေ အဖြစ် ရောက်လာပြီး၊ သင် လက်ခံမှသာ မှတ်တမ်းက ပြင်ဆင်တယ်။ Kanonara အလုပ်လုပ်ပုံ ကို ကြည့်ပါ။