ဝက်ဘ်စာပေ
Frontispiece (ခေါင်းစဉ် ရှေ့ရုပ်ပုံ)
စာအုပ်တစ်အုပ်ရဲ့ ခေါင်းစဉ် စာမျက်နှာနဲ့ မျက်နှာချင်းဆိုင်မှာ ရှိတဲ့ အလှဆင်တဲ့ (သို့) အချက်အလက် သယ်ဆောင်ထားတဲ့ သရုပ်ဖော်ပုံ၊ ညာဘက် recto ခေါင်းစဉ် စာမျက်နှာရဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် ဘယ်ဘက် verso စာမျက်နှာပေါ်မှာ ပါတယ်။
စာအုပ်တွေမှာ frontispiece ဆိုတာ "စာအုပ်တစ်အုပ်ရဲ့ ခေါင်းစဉ် စာမျက်နှာနဲ့ မျက်နှာချင်းဆိုင်မှာ ရှိတဲ့၊ များသောအားဖြင့် စာအုပ်ရဲ့ ညာဘက် (သို့) recto စာမျက်နှာရဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် ဘယ်ဘက် (သို့) verso စာမျက်နှာပေါ်မှာ ရှိတဲ့ အလှဆင်တဲ့ (သို့) အချက်အလက်ပေးတဲ့ သရုပ်ဖော်ပုံ" ပါ။ အလယ်ခေတ် အလှဆင် လက်စွန်းစာအုပ် (illuminated manuscript) တွေက စာအုပ်ကို ပေးအပ်နေဟန် ပြသနေတဲ့ ပုံငယ်တွေကို များစွာ အသုံးပြုခဲ့ပြီး၊ ၁၇ ရာစုရောက်မှ ခေါင်းစဉ် စာမျက်နှာက "မျက်နှာချင်းဆိုင် စာမျက်နှာပေါ်က သရုပ်ဖော်ပုံတစ်ခုနဲ့ အတူ ပါလာတော့တယ်။" သူ့မှာ ပါလေ့ရှိတဲ့ အကြောင်းအရာကတော့ အမျိုးမျိုး ကွဲပြားတယ်: "ရှေးဟောင်း ထုတ်ဝေမှု အချို့ (သို့) ခေတ်သစ် အထက်တန်းစား ထုတ်ဝေမှုတွေမှာ frontispiece က အကြောင်းအရာဆန်တဲ့ (သို့) သင်္ကေတနဲ့ ပြောပြတဲ့ အစိတ်အပိုင်းတွေ ပါဝင်တယ်"၊ အခြား စာအုပ်တွေမှာတော့ "စာရေးဆရာရဲ့ ပုံတူက frontispiece အဖြစ်နဲ့ ပေါ်ထွက်လာတယ်။"
ကိုယ်တိုင် ထုတ်ဝေသူအတွက် frontispiece က လိပ်စာ သေချာသတ်မှတ်ထားတဲ့ ရွေးချယ်စရာ အလှဆင်မှုတစ်ခုပါ: ခေါင်းစဉ် စာမျက်နှာနဲ့ မျက်နှာချင်းဆိုင်နေတဲ့ verso (ဘယ်ဘက်) စာမျက်နှာ၊ Front matter (ရှေ့ပိုင်း အစိတ်အပိုင်းတွေ)ရဲ့ အတွင်းဘက်မှာပါ။ သူက စာဖတ်သူ ပထမဆုံး တွေ့ဆုံရတဲ့ ပုံပါ၊ စုစည်း ထုတ်ဝေခံရတဲ့ ဝက်ဘ်ဇာတ်လမ်းတွဲ ထုတ်ဝေမှုတစ်ခုမှာတော့ သော့ချက် ရုပ်ပုံ (သို့) မြေပုံတစ်ခုက အခန်း ၁ မတိုင်မီ ဇာတ်လမ်းရဲ့ အရသာကို ချထားပေးလို့ရတယ်။
အရင်းအမြစ်
- Wikipedia: Frontispiece (books) fetched 2026-10-15